Công cuộc khẩn hoang và khai thác vùng đất Tây Ninh của người nông dân Việt Nam thuộc các thành phần dân tộc khác nhau đã diễn ra liên tục suốt 300 năm, trải qua nhiều giai đoạn lịch sử khác nhau trong điều kiện chính trị, xã hội khác nhau. Mỗi giai đoạn lịch sử, bộ máy chính quyền đều có những biện pháp để đẩy mạnh công cuộc khẩn hoang.

Tuy nhiên trong suốt lịch sử khẩn hoang và khai thác nông nghiệp tại Tây Ninh từ đầu tới cuối thời thuộc Pháp vẫn chưa có một cách thức hay biện pháp nào thay thế được sức lao động của người nông dân. Mặc dù vậy, nhờ công phá của người dân nên diện tích canh tác, khối lượng nông sản ở Tây Ninh cũng không ngừng gia tăng. Tuy không phải là độc canh cây lúa, nhưng sản lượng lúa ở Tây Ninh năm 1944 đã lên đến 37.600 tấn, bình quân đầu người đạt 256 kg. Thế nhưng trong thực tế người dân Tây Ninh trước đây thường lâm vào cảnh túng đói, đặc biệt là đời sống của công nhân cao su, vì lợi lộc làm ra phần lớn đều lọt vào tay giới chủ. Cho nên nhiều cuộc đấu tranh tự phát của công nhân đã nổ ra.

Do có vị trí quan trọng (biên giới dài với Campuchia, có rừng rộng, núi cao, đường sông đường bộ thuận tiện, là cửa ngõ vào thành phố Hồ Chí Minh và nhiều đường liên lạc ra vào thuận tiện) nên trong quá trình hình thành và phát triển của tỉnh cũng là đối đầu quyết liệt chống ngoại xâm. Thời kỳ đầu thành lập tỉnh, nhiều nhà yêu nước đã đến Tây Ninh cùng dân chúng địa phương, kiên quyết chống ngoại xâm. Khi quân Pháp tiến chiếm đất Tây Ninh, không chấp nhận hiệp ước đầu hàng của triều đình Huế, dân chúng địa phương đã cùng với Khâm Tấn Tường, Trương Quyền, PuKămpô, Lãnh Binh Tòng, Lãnh Binh Két,...kháng chiến chống Pháp.

Sau khi cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo thành công, cùng với thắng lợi chung của cả nước, quân dân Tây Ninh cũng đã giành được chính quyền vào đêm 25 tháng 8 năm 1945. Nhưng sau đó không bao lâu thực dân Pháp tiến hành cuộc chiến tranh tái chiếm Việt Nam. Ngày 8 tháng 11 năm 1945 tại Suối Sâu (huyện Trảng Bàng) đã vang lên những tiếng súng mở đầu cuộc kháng chiến lâu dài chống Pháp và chống Mỹ trên đất Tây Ninh.

Sau năm 1975, nhân dân Tây Ninh bắt tay xây dựng cuộc sống mới.