NGU~ VAN 7
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU

a. Học ăn, học nói, học gói, học mở
(Tục ngữ)
b/ Chúng ta học ăn, học nói, học gói, học mở
I. Theá naøo laø ruùt goïn caâu?
Ví duï: 1,4 (muïc I) SGK/ 14, 15
? Không có chủ ngữ ? Rút gọn chủ ngữ.
CN
VN
 Caâu ñôn bình thöôøng.
c. Hai ba người đuổi theo nó. Rồi ba bốn người, Sáu bảy người. (Nguy?n Công Hoan)
 Khoâng coù vị ngữ  ruùt goïn vị ngữ.
d. - Bao gi? c?u dđi Hà N?i?
- Ngày mai.
 Trạng ngữ  ruùt gọn cả chủ ngữ, vị ngữ.
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU

I. Thế naøo laø ruùt gọn caâu?
- Ví dụ: 1, 4 (muïc I) sgk/ 14, 15
c. Hai ba người đñuoåi theo noù. Rồi ba bốn người, saùu bảy ngöời. (Nguyễn Coâng Hoan)
 Laøm cho caâu gọn hơn, vừa thoâng tin đñược nhanh, vừa traùnh lặp lại những từ ngữ ñaõ xuất hiện trong caâu đñứng trước.
a. H?c an, h?c nói, h?c gói, học m?
(T?c ng?)
 Ngụ yù haønh đñộng, đñặc đñiểm noùi trong caâu laø của chung mọi người (lược bỏ chủ ngữ)
- Ghi nhớ sgk/15
II. Caùch duøng caâu ruùt goïn:
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU

I. Th? nào là rút g?n câu?
- Ví dụ: 1, 4 (muïc I) sgk/ 14, 15
- Ghi nhớ sgk/15
II. Cách d�ùng câu rút g?n:
- Ví dụ: 1,2 (muïc II) sgk/ 15, 16
1. Sáng ch? nh?t, trường em t? ch?c c?m tr?i. Sân trường th?t dđông vui. Ch?y loang quang. Nh?y dây. Choi kéo co.
 Ngöôøi đñọc, ngöôøi nghe hiểu sai, hiểu khoâng đñầy đñủ nội dung caâu noùi.
2. - M? oi, hôm nay con dđu?c m?t dđi?m mu?i.
- Con ngoan quá! Bài nào dđu?c dđi?m mu?i th??
- Bài ki?m tra toán.
 Caâu noùi cộc lốc, khiếm nhaõ.
- Ghi nhớ sgk/16
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU

I. Th? nào là rút g?n câu?
- Ví dụ: 1, 4 (muïc I) sgk/ 14, 15
- Ghi nhớ sgk/15
II. Cách d�ùng câu rút g?n:
- Ví dụ: 1,2 (muïc II) sgk/ 15, 16
TH?O LU?N NHÓM (THEO BÀN) 2 phút
* Caâu ñôn bình thường
* Caâu ruùt gọn
- Ghi nhớ sgk/16
- Phaân biệt caâu ñơn bình thường vaø caâu ruùt gọn
- Là câu có đầy đủ 2 thành phần chính.
- Là câu lược bỏ một thành phần chính hoặc cả 2 thành phần chính, nhằm những mục đích nhất định.
- Câu dùng độc lập.
- Câu phải dùng trong ngữ cảnh.
- Có thể phục hồi các thành phần chính.
III. Luy?n t?p
1. BT 1: sgk/16:
- Các câu rút g?n.
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU

I. Thế naøo laø ruùt gọn caâu?
- Ví dụ: 1, 4 (muïc I) sgk/ 14, 15
- Ghi nhớ sgk/15
II. Cách d�ùng câu rút g?n:
- Ví dụ: 1,2 (mục II) sgk/ 15, 16
- Ghi nhớ sgk/16
III. Luy?n t?p
1. BT 1: sgk/16:
- Các câ�u rút g?n.
a. Người ta laø hoa đñất.
b. Ăn quả nhớ kẻ trồng caây.
 Khoâng coù chủ ngữ  ruùt gọn chủ ngữ.
CN
VN
 Caâu đñơn bình thöôøng.
c. Nuoâi lợn ăn cơm nằm, nuoâi tằm ăn cơm đñứng.
 Khoâng coù chủ ngữ  ruùt goïn chủ ngữ.
d. Tấc đñất tấc vaøng.
CN
VN
 Caâu đñơn bình thöôøng.
b. Ăn quả nhớ kẻ trồng caây.
c. Nuôi lợn an com n?m,
nuôi t?m an com đ?ng.
 Ngụ yù haønh đñộng, đñặc đñiểm noùi trong caâu laø của chung mọi người (löôïct boû chủ ngữ).
Tiết 78 RÚT GỌN CÂU

2. BT 2: sgk/16:
- Các câu tho rút g?n.
Bu?c t?i dđèo ngang, bóng x? tà
C? cây chen đá, lá chen hoa
Lom khom du?i núi, ti?u vài chú
Lác dđác bên sông, ch? m?y nhà
Nh? nu?c dđau lòng, con qu?c qu?c
Thuong nhà m?i mi?ng, cái gia gia
D?ng chân dđ?ng l?i, tr?i, non, nu?c
M?t m?nh tình riêng, ta v?i ta.
Bu?c t?i đèo Ngang bóng x? tà
.
D?ng chân đ?ng l?i tr?i non nu?c
Tôi /
Tôi /
 Ruùt gọn caâu đñể phuø hợp với lối diễn đñạt suùc tích, phuø hợp với số tiếng của thể thơ.
Bà Huy?n Thanh Quan
Tiết 78 RÚT GỌN CÂU

2. BT 2: sgk/16:
- Caùc caâu thơ ruùt gọn.
Bu?c t?i đèo Ngang bóng x? tà
.
D?ng chân đ?ng l?i tr?i non nu?c
Ruùt gọn caâu đñể phuø hợp với lối diễn đñạt suùc tích, phuø hợp với số tiếng của thể thơ.
3. BT 3: sgk/17:
* Truyện “Mất rồi”
- M?t r?i
- Bố cậu beù / mất rồi
- Chaùy
- Bố cậu beù / bị chaùy
- Mất rồi
- Tối hoâm qua
- Chaùy
 Trong giao tiếp phải cẩn thận khi duøng caâu ruùt gọn, ñể traùnh hiểu lầm.
4. BT 4: Đặt caâu ruùt gọn:
a. - Lớp bạn học thể dục vaøo thứ mấy?
- Thứ ba.
b. - Bạn đñaõ laøm baøi tập toaùn chưa?
- Laøm rồi.
- Tối hoâm qua
- Bố cậu beù / mất tối hoâm qua
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU
I. Bài học:

2. BT 2: sgk/16:
- Các câu tho rút g?n.
Bu?c t?i đèo Ngang bóng x? tà
.
D?ng chân đ?ng l?i tr?i non nu?c
 Ruùt gọn caâu đñể phuø hợp với lối diễn đñạt suùc tích, phuø hợp với số tiếng của thể thơ.
3. BT 3: sgk/17:
* Truy?n "Cháy"
- Mất rồi
- Tối hoâm qua
- Chaùy
 Trong giao tiếp phải cẩn thận khi duøng caâu ruùt gọn, đñể traùnh hiểu lầm.
4. BT 4: Đặt caâu ruùt gọn:
a. - Lớp bạn học thể dục vaøo thứ mấy?
- Thứ ba.
b. - Bạn đñaõ laøm baøi tập toaùn chưa?
- Laøm rồi.
I. Th? nào là rút g?n câu?
- Ví dụ: 1, 4 (mục I) sgk/ 14, 15
- Ghi nhớ sgk/15
II. Cách d�ùng câu rút g?n:
- Ví dụ: 1,2 (mục II) sgk/ 15, 16
- Ghi nhớ sgk/16
III. Luy?n t?p
1. BT 1: sgk/16:
- Caùc caâu ruùt gọn.
b. An qu? nh? k? tr?ng cây.
c. Nuoâi lợn ăn cơm nằm,
nuoâi tằm ăn cơm ñứng.
 Ngụ yù haønh đñộng, đñặc đñiểm noùi trong caâu laø của chung mọi người (ruùt gọn chủ ngữ).
Ti?t 78 RÚT G?N CÂU

* HƯỚNG DAÃN TỰ HỌC Ở NHAØ:
- Học thuộc ghi nhớ.
- Tìm ví dụ veà vieäc sử dụng caâu rút gọn thành caâu coäc loấc, khieám nhã.
- Viết đñoạn văn coù duøng caâu ruùt gọn.
- Chuẩn bị baøi: ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BẢN NGHỊ LUẬN
+ Đọc baøi “Chống nạn thất học”.
+ Trả lời caâu hỏi sgk.
+ Tìm luận đñiểm, luận cứ vaø caùch lập luận.